หน้าหนังสือทั้งหมด

หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน
4
หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน
คํานํา วิชา MD 305 สมาธิ 5 : หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน มุ่งให้ผู้ศึกษามีความรู้ เกี่ยวกับหลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน ซึ่งถือเป็นหลักปฏิบัติสำคัญยิ่งในพระพุทธศาสนา ในการศึกษาชุดวิชานี้ จึงมุ่งหวังให้นักศึก
วิชา MD 305 สมาธิ 5 มุ่งเน้นให้ผู้เรียนมีความรู้เกี่ยวกับหลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน ซึ่งเป็นสำคัญในพระพุทธศาสนา เอกสารนี้จัดทำขึ้นโดยคณะกรรมการเป็นความตั้งใจที่จะให้ผู้เรียนศึกษาและเข้าใจในหลักการปฏิบัต
MD 305 สมาธิ 5 : หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน
7
MD 305 สมาธิ 5 : หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน
รายละเอียดรายวิชา 1. คำอธิบายรายวิชา MD 305 สมาธิ 5 : หลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน ศึกษาความหมายของกัมมัฏฐาน วิธีปฏิบัติ และหลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน หลักเบื้องต้นก่อน เจริญกัมมัฏฐาน ในพระไตรปิฎกและคัมภีร์
รายวิชา MD 305 สมาธิ 5 จะศึกษาเกี่ยวกับความหมายของกัมมัฏฐาน วิธีการปฏิบัติ และหลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน โดยเน้นการเรียนรู้จากพระไตรปิฎกและคำสอนของพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) รวมถึงรายละเอียดหัวข้อต่างๆ
กัมมัฏฐานและวิธีปฏิบัติในพระไตรปิฎก
11
กัมมัฏฐานและวิธีปฏิบัติในพระไตรปิฎก
เนื้อหาบทที่ 1 กัมมัฏฐานและวิธีปฏิบัติในพระไตรปิฎก 1.1 กัมมัฏฐานคืออะไร 1.1.1 ความหมายของกัมมัฏฐาน 1.1.2 ความหมายของกัมมัฏฐานในอรรถกถา 1.2 กัมมัฏฐาน และคำที่เกี่ยวข้อง 1.2.1 สมาธิ 1.2.2 ภาวนา 1.3 ประเ
บทนี้เกี่ยวกับกัมมัฏฐาน อธิบายความหมายตามพระไตรปิฎกและอรรถกถา รวมถึงคำที่เกี่ยวข้อง เช่น สมาธิและภาวนา ช่องทางและวิธีปฏิบัติเพื่อการทำให้จิตสงบจากกิเลส โดยมีหลักการต่างๆ ที่จะช่วยหลีกหนีจากทุกข์สู่พระ
การเจริญสมาธิวิธีธรรมชาติ
23
การเจริญสมาธิวิธีธรรมชาติ
1.5.1 การเจริญสมาธิวิธีธรรมชาติ เป็นหลักปฏิบัติที่แสดงให้เห็นถึงหลักการของจิตที่เกิดการเปลี่ยนแปลงไปตามลำดับจนกระทั่งเกิด สมาธิขึ้น โดยแสดงให้เห็นถึงสภาวะจิตที่เริ่มเกิดจากมีปราโมทย์ หรือเกิดความปลาบป
การเจริญสมาธิแบบธรรมชาติเป็นการเปลี่ยนแปลงจิตที่เกิดขึ้นอย่างเป็นลำดับ โดยเริ่มจากความปราโมทย์ที่เกิดจากการทำความดี ทำให้ร่างกายผ่อนคลาย สงบ และนำไปสู่อารมณ์ที่ดีขึ้นจนเกิดสมาธิขึ้นได้ง่ายๆ โดยไม่ต้อง
ระดับของสมาธิในพระธรรมเทศนา
63
ระดับของสมาธิในพระธรรมเทศนา
โดยสรุปผลแห่งการปฏิบัติสมถะหรือใจหยุดของพระมงคลเทพมุนีในเบื้องต้น คือ การเข้าถึงดวง ปฐมมรรคภายใน และเข้าถึงกายมนุษย์ละเอียดที่เป็นปฐมฌาน และเข้าถึงกายทิพย์ อันเป็นทุติยฌาน เข้าถึงกายรูปพรหมอันเป็นตติย
บทความนี้สำรวจถึงการปฏิบัติสมถะของพระมงคลเทพมุนีที่แบ่งออกเป็นสองระดับคือ สมาธิโดยปริยายเบื้องต่ำ และเบื้องสูง ทั้งสองระดับเน้นการเข้าถึงสภาวะจิตที่สงบและละเอียดที่เริ่มจากการกำหนดบริกรรมนิมิตจนถึงการ
สมาธิ 6 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (1)
3
สมาธิ 6 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (1)
สมาธิ 6 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (1) ลิขสิทธิ์ มหาวิทยาลัยธรรมกาย แคลิฟอร์เนีย คณะผู้จัดทำ กองวิชาการ มหาวิทยาลัยธรรมกาย แคลิฟอร์เนีย ISBN 978-974-8433-90-5 หากนักศึกษามีข้อเสนอแนะหรือคำแนะนำ กรุณาส่งมา
สมาธิ 6 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (1) นำเสนอกรอบความรู้เกี่ยวกับสมาธิ โดยมุ่งเน้นไปที่ 40 วิธีในการฝึกสมาธิผ่านสมถกัมมัฏฐานที่เหมาะสำหรับนักศึกษาและผู้ที่สนใจในการพัฒนาจิตใจ ผู้จัดทำโดยมหาวิทยาลัยธรรมกาย
รายละเอียดรายวิชา MD 306 สมาธิ 6
8
รายละเอียดรายวิชา MD 306 สมาธิ 6
รายละเอียดรายวิชา 1. คาอธิบายรายวิชา MD 306 สมาธิ 6 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (1) ศึกษาหลักในการเจริญสมถกัมมัฏฐาน ได้แก่ กสิณ 10 และอนุสสติ 10 รวมทั้ง แนวทางการปฏิบัติที่สอดคล้องกับการปฏิบัติเพื่อให้เข้า
รายวิชา MD 306 สมาธิ 6 มุ่งเน้นการศึกษาเกี่ยวกับการเจริญสมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี ซึ่งรวมถึงการฝึกปฏิบัติเพื่อให้เข้าถึงพระธรรมกายในชีวิตประจำวันอย่างถูกต้อง โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อให้นักศึกษาได้รับความ
การศึกษาเกี่ยวกับฌานและการฝึกสมาธิ
27
การศึกษาเกี่ยวกับฌานและการฝึกสมาธิ
ที่จะเที่ยวไปบนภูเขาอันขรุขระ ฉันใด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุบางรูปใน ธรรมวินัยนี้เป็นคนโง่ ไม่ฉลาด ไม่รู้จักเขต ไม่เข้าใจเพื่อสงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม บรรลุ ปฐมฌาน มีวิตกวิจาร มีป
ในเอกสารนี้ได้กล่าวถึงการซึ่งมีความสำคัญต่อการบรรลุฌาน โดยเน้นถึงความระมัดระวังและความเข้าใจต่อสถานที่ที่ถูกต้องในการฝึก สมาธิ และการสร้างความมั่นคงในปฐมฌาน นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึง 7 อย่างที่ควรหลีกเล
การปฏิบัติสาราณียธรรมข้อ 4 และการเจริญจาคานุสติกัมมัฏฐาน
66
การปฏิบัติสาราณียธรรมข้อ 4 และการเจริญจาคานุสติกัมมัฏฐาน
ในหลักปฏิบัติสาราณียธรรมข้อ 4 เกี่ยวข้องกับการทำให้การเจริญจาคานุสติกัมมัฏฐาน ของบรรพชิตเป็นไปด้วยดี ในการปฏิบัติสาราณียธรรมข้อนี้พระภิกษุผู้ปฏิบัติจะต้องนำอาหาร ที่ไปรับบิณฑบาตได้มา ไปถวายพระภิกษุผู้
บทความนี้กล่าวถึงหลักการปฏิบัติสาราณียธรรมข้อ 4 ที่เกี่ยวข้องกับการเจริญจาคานุสติกัมมัฏฐาน โดยเน้นถึงการถวายอาหารแก่พระภิกษุที่มีพรรษามากกว่าก่อน รวมถึงกรณีพิเศษที่จะถวายก่อนใน 5 ประเภท นอกจากนี้ยังมี
การปฏิบัติสมาธิและวิริยะตามหลักอธิจิตตสูตร
128
การปฏิบัติสมาธิและวิริยะตามหลักอธิจิตตสูตร
สมาธิและวิริยะจะได้มีกำลังเสมอกัน อันจะทำให้ได้ ฌาน มรรค และผล การปฏิบัติตามหลัก อธิจิตตสูตร นั้น ผู้ปฏิบัติต้องพิจารณาในนิมิตทั้ง 3 คือ สมาธินิมิต จิตใจเข้าสู่ความสงบ ปัคคหนิมิต จิตใจเกิดความพยายาม อ
บทความนี้พูดถึงการปฏิบัติตามหลักอธิจิตตสูตร โดยเน้นการพิจารณานิมิตทั้งสาม ได้แก่ สมาธินิมิต, ปัคคหนิมิต, และอุเบกขานิมิต เพื่อให้เกิดสมาธิที่มีพลังและเบาใจในการปฏิบัติ หากมีนิมิตใดมากหรือน้อยเกินไปอาจ
การกำหนดลมหายใจและการรักษาสมาธิ
148
การกำหนดลมหายใจและการรักษาสมาธิ
การกำหนดลมหายใจเข้าออก ในขณะที่มีบริกรรมนิมิตและอุคคหนิมิตอย่างใดอย่าง หนึ่งเป็นอารมณ์อยู่ สมาธินั้นเรียกว่า “ขณิกสมาธิ” การกำหนดลมหายใจเข้าออกที่มีปฏิภาค นิมิตเป็นอารมณ์เรียกว่า “อุปจารสมาธิ” การกำหน
การฝึกสมาธิด้วยการกำหนดลมหายใจเข้าออกมีความสำคัญในทางพระพุทธศาสนา โดยมีการแบ่งประเภทสมาธิตามลักษณะการปฏิบัติ ได้แก่ ขณิกสมาธิ, อุปจารสมาธิ และอัปปนาสมาธิ พร้อมกับการระบุสิ่งที่เป็นสัปปายะและอสัปปายะที
รายวิชา MD 407 สมาธิ 7: สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี
7
รายวิชา MD 407 สมาธิ 7: สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี
รายละเอียดรายวิชา 1. คำอธิบายรายวิชา MD 407 สมาธิ 7 : สมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี (2) ศึกษาหลักในการเจริญสมถกัมมัฏฐาน ได้แก่ อสุภะ 10 พรหมวิหาร 4 อรูปกัมมัฏฐาน อาหาเรปฏิกูลสัญญา จตุธาตุววัตถาน รวมทั้งแนวทางก
รายวิชา MD 407 สมาธิ 7 เน้นการศึกษาหลักการเจริญสมถกัมมัฏฐาน 40 วิธี ที่มีพื้นฐานมาจากคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา ได้แก่ อสุภะ 10, พรหมวิหาร 4, อรูปกัมมัฏฐาน, อาหาเรปฏิกูลสัญญา, และจตุธาตุววัตถาน. วัตถุประส
MD 408 สมาธิ 8: วิปัสสนากัมมัฏฐาน
8
MD 408 สมาธิ 8: วิปัสสนากัมมัฏฐาน
รายละเอียดรายวิชา 1. คาอธิบายรายวิชา MD 408 สมาธิ 8 : วิปัสสนากัมมัฏฐาน ศึกษาหลักในการเจริญวิปัสสนากัมมัฏฐาน ได้แก่ กิเลส กรรม วิบาก ภพภูมิ ขันธ์ 5 อายตนะ ธาตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 และปฏิจจสมุปบาท
รายวิชา MD 408 สมาธิ 8 มุ่งเน้นการศึกษาเกี่ยวกับวิปัสสนากัมมัฏฐาน เริ่มจากหลักทางพระพุทธศาสนา เช่น กิเลส กรรม วิบาก ฯลฯ และเสนอแนวทางการปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับวิชชาธรรมกาย โดยนักเรียนจะได้รับความรู้ แ
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกิเลส
51
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกิเลส
“กิเลสทั้งปวง... ย่อมครอบงำ ปราบปราม กดขี่ ท่วมทับ กำจัด ย่ำยี บุคคล... ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อม เพื่ออันตรธานไปแห่งกุศลธรรม.... สมจริงดังที่พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้อยู่ร่ว
บทความนี้อธิบายถึงกิเลสซึ่งครอบงำจิตใจและเป็นอุปสรรคต่อความสุข เป็นอันตรายต่อการพัฒนาจิตที่บริสุทธิ์ โดยยกตัวอย่างการทำลายของกิเลส เช่น โลภะ, โทสะ, โมหะ ซึ่งทำให้ไม่เห็นความจริง คนเราต้องต่อสู้กับกิเล
สังขารขันธ์ และ วิญญาณขันธ์ ในพระพุทธศาสนา
104
สังขารขันธ์ และ วิญญาณขันธ์ ในพระพุทธศาสนา
5.3.4 สังขารขันธ์ สังขารขันธ์ หมายถึง ความคิดปรุงแต่ง คือ เมื่อรูปกระทบตา ประสาทตาก็รับเอาไว้ ก่อให้เกิดเวทนา การรับอารมณ์แล้วส่งไปให้ส่วนจำอารมณ์ที่เกิดขึ้น จากนั้นจึงส่งมาให้ส่วนที่ ทำหน้าที่คิด ปรุ
สังขารขันธ์หมายถึงความคิดปรุงแต่ง โดยแบ่งออกเป็น 3 ประเภทคือ กุศลสังขาร (ความคิดดี), อกุศลสังขาร (ความคิดชั่ว), และอัพยากตสังขาร (เป็นกลาง) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างความรู้สึกนึกคิดของมนุษย์ ในขณะที่
ความเพียรและพัฒนาการทางจิตใจ
166
ความเพียรและพัฒนาการทางจิตใจ
ความเพียรในข้อนี้ คือ ความเพียร 4 ประการ ได้แก่ 1. สังวรปธาน เพียรระวังมิให้ความโลภ ความโกรธ ความหลง เกิดขึ้นในขันธ สันดานด้วยสีลสังวร ขันติสังวร วิริยสังวร สติสังวรและญาณสังวร 2. ปหานปธาน เพียรละกิเล
ความเพียรในทางพุทธศาสนาแบ่งออกเป็น 4 ประการ ได้แก่ สังวรปธาน, ปหานปธาน, ภาวนาปธาน, และอนุรักษ์ขนาปธาน ซึ่งการฝึกอบรมเหล่านี้มีจุดประสงค์เพื่อขัดเกลาจิตใจให้ดีขึ้น โดยมี 28 วิธีการปฏิบัติเพิ่มเติม เช่น
การจัดหมวดหมู่ของอินทรีย์
173
การจัดหมวดหมู่ของอินทรีย์
8.5 การจัดหมวดหมู่ของอินทรีย์ 22 และมนะ อินทรีย์ 22 สามารถจัดแบ่งได้ทั้งหมด 5 หมวด ดังนี้คือ 1. หมวดที่เป็นอายตนะ ได้แก่ อินทรีย์ 6 ประกอบด้วย จักขุ โสตะ ฆานะ ชิวหา กายะ 2. หมวดที่เป็นภาวะ ได้แก่ อินท
ในพุทธศาสนา อินทรีย์สามารถจัดประเภทได้เป็น 5 หมวด ได้แก่ อินทรีย์อายตนะ 6 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการรับรู้โดยการมองเห็น เสียง กลิ่น รส รูปร่าง และการสัมผัส. อินทรีย์ภาวะ 3 เกี่ยวข้องกับเพศ ชายหญิงและชีวิต.
การทำสมาธิและวิริยะให้เสมอกัน
178
การทำสมาธิและวิริยะให้เสมอกัน
เพราะฉะนั้นพระโยคาวจรจึงให้สัทธินทรีย์นั้นเสื่อมไป โดยพิจารณาถึงสภาวธรรม หรือโดยไม่ใส่ใจถึง โดยทำนองที่เมื่อใส่ใจถึง สัทธินทรีย์จะมีพลัง ก็ในข้อนี้มีเรื่องของพระวักกลิ เถระเป็นตัวอย่าง แต่ถ้าวิริยินทร
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับการทำสมาธิและวิริยะในพระพุทธศาสนา โดยการแสดงให้เห็นว่าศรัทธาและปัญญาควรมีความสมดุลกัน เพื่อที่จะไม่เกิดความเข้าใจผิดหรือหลงไปทางที่ไม่ถูกต้อง พระโยคาวจรได้ชี้ให้เห็นถึงตัวอย่าง
ดวงอินทรีย์ทั้ง 5 และความสำคัญต่อการบรรลุธรรม
248
ดวงอินทรีย์ทั้ง 5 และความสำคัญต่อการบรรลุธรรม
หมวดที่ 3 มีดวงอินทรีย์ 5 ดวง คือ สุขินทรีย์ ความสุขเป็นใหญ่ มีลักษณะสัณฐานกลม สีขาวใสสะอาดบริสุทธิ์ ซ้อนอยู่ข้างใน ชีวิตินทรีย์ ไปตามลำดับชั้นของอินทรีย์ ทุกขินทรีย์ ความทุกข์เป็นใหญ่ มีลักษณะสัณฐานเ
บทความนี้นำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับดวงอินทรีย์ทั้ง 5 ดวง ได้แก่ สุขินทรีย์, ทุกขินทรีย์, โสมนัสสินทรีย์, โทมนัสสินทรีย์ และ อุเปกขินทรีย์ ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการกำหนดเวทนาในชีวิตมนุษย์ นอกจากนี้ยังมีดวงอินทร
แรงบันดาลใจจากพระมหาสิวะ
46
แรงบันดาลใจจากพระมหาสิวะ
46 แรงบันดาลใจ ๒ ท่านจึงหยุดชะงัก มองหาที่มาของเสียง นั้น เห็นหญิงสาวผู้หนึ่งกำลังร้องไห้สะอึก สะอื้นอยู่ ท่านรู้สึกสงสารยิ่งนัก จึงเข้าไปถามว่า “เธอเป็นใคร เหตุใดจึงมาร้องไห้อยู่อย่างนี้” หญิงสาวนั้น
ในเรื่องนี้ มีหญิงสาวที่เป็นเทพธิดาในป่าที่มาร้องไห้อยากบรรลุธรรม พระมหาสิวะได้สอนเธอว่า การร้องไห้ไม่สามารถทำให้บรรลุธรรมได้ แต่ต้องมีการปรับสมดุลของศรัทธา วิริยะ สติ สมาธิ และปัญญาให้เหมาะสมด้วย ควา